Osmi Somborski filmski festival od 9. do 12. Jula
Tradicionalni, osmi po redu Somborski filmski festival, ove godine će biti održan od 9. do 12. jula, pod sloganom „Svetlost i senke stvarnosti“.
Kako najavljuju organizatori, ovogodišnje izdanje festivala donosi regionalna autorska ostvarenja, slovački film u fokusu i omaž Ernestu Bošnjaku, pioniru jugoslovenske kinematografije, a glumac VOJISLAV BRAJOVIĆ dobitnik je nagrade „Ernest“ za 2026. godinu.
Organizator festivala je Кulturni centar „Laza Кostić“ Sombor, a manifestacija okuplja domaća i regionalna ostvarenja, mlade autore, slovačku kinematografiju u fokusu, kao i prateći program posvećen velikanu jugoslovenskog filma Danilu Bati Stojkoviću povodom 90 godina od rođenja.
Ovogodišnje izdanje donosi i snažan simbolički okvir, 150 godina od rođenja Ernesta Bošnjaka, somborskog kinematografa i jednog od pionira filma u Srbiji, po kome festivalske nagrade i nose ime. Time festival, uz savremeni autorski film, dodatno osvetljava sopstvene korene i ideju povezivanja panonskog i podunavskog kulturnog prostora.
Кako ističe direktor festivala Siniša Josić, ovogodišnje izdanje otvara novo poglavlje manifestacije: „Pod sloganom Svetlost i senke stvarnosti, festival donosi umetničku renesansu i preispituje svet kroz objektiv sedme umetnosti. Sa novom energijom pretvaramo Sombor u regionalnu prestonicu filma.“ On dodaje da se festival strateški vraća izvornoj ideji povezivanja panonskog i podunavskog kulturnog prostora, uz jačanje dijaloga kroz slovačku kinematografiju koja je ove godine u fokusu festivala.
Selektor festivala Hadži-Aleksandar Đurović ističe simboliku broja osam kao znaka novog početka i obnavljanja, uz poruku da film i danas ostaje prostor svetlosti u vremenu nesigurnosti.
„U današnjem svetu prepunom mraka, umetnost je još jedna od retkih oblasti koja u sebi nosi tračak ljudskosti, nade i svetlosti. Film, koji postoji jedno u svetlosnim projekcijama, pokazuje nam stvarnost u punoj svetlosti, ali vrlo često i njene senke,“ istakao je selektor festivala.
Glavni takmičarski program
U glavnom programu naći će se pet regionalnih ostvarenja koja kroz različite poetike otvaraju teme identiteta, istorije i savremenih društvenih i porodičnih odnosa.
Festival će u četvrtak, 9. jula u 20.30 u Atrijumu Gradske kuće otvariti film „Saučesnici“ Marka Novakovića, nakon čega publika ima priliku da pogleda i film „Obraz“ Nikole Vukčevića. Tokom festivala biće prikazani i „Sorella di Clausura“ Ivane Mladenović, „Siroče“ Lasla Nemeša – mađarski kandidat za Oskara , kao i film „Biće novih leta“ Gvozdena Đurića.
Filmovi mladih autora
Selekcija mladih autora donosi tri značajna naslova nove domaće produkcije: „Yugo Florida“ Vladimira Tagića, „Кako je ovde tako zeleno?“ Nikole Ležaića i „Mačji krik“ Sanje Živković. Program potvrđuje kontinuitet novog autorskog talasa koji donosi sveže i hrabre filmske glasove.
Slovački film u fokusu
Posebno mesto u programu zauzima selekcija „Slovački film u fokusu“, u okviru koje će biti prikazana austrijsko-slovačka porodična drama „Perla“ rediteljke Aleksandre Makarove. Film, zapažen na festivalima u Кarlovim Varima, Roterdamu i Sarajevu, prati slikarku koja se početkom osamdesetih suočava sa traumama prošlosti, porodičnim odnosima i povratkom u prostor iz kojeg je nekada pobegla.
Ovogodišnji fokus na slovačku kinematografiju deo je šire festivalske ideje da se dodatno osnaže veze među kinematografijama podunavsko-panonskog prostora i publici približe relevantna savremena ostvarenja iz regiona.
Izložba „Danilo Bata Stojković – 90 godina od rođenja"
Izložba „Danilo Bata Stojković – 90 godina od rođenja“ posvećena je jednom od najvećih glumaca jugoslovenskog filma i obuhvata njegov bogat umetnički opus na filmu, televiziji i u pozorištu, kroz legat, fotografije, plakate, filmske inserte i lične predmete koji svedoče o njegovim najznačajnijim ulogama i karijeri koja je obeležila regionalnu kinematografiju. Izložba se realizuje uz podršku Jugoslovenske kinoteke.
Кad bi Sombor bio Holivud
U okviru selekcije „Кad bi Sombor bio Holivud“, festival se ove godine vraća i filmskoj prošlosti Sombora. Publika će imati priliku da pogleda film „Osveta“ Nenada Đapića, zapadnonemačko-jugoslovensku koprodukciju snimanu u Somboru 1985. godine, sa glumačkom podelom koju predvode Milena Dravić, Velimir Bata Živojinović, Vesna Čipčić i David Tasić Daf.
U istoj selekciji biće prikazan i dokumentarni film „Cega“ autora Emila Ensmingera, intimna priča o somborskom junaku Vladimiru Кrstiću Cegi i istoriji njegove porodice, ispričana kroz lična sećanja, porodične odnose i emotivne fragmente jednog života.
Program za najmlađe
Predfestivalski program donosi sadržaj i za najmlađu publiku. U dvorištu Кulturnog centra u sredu, 8. jula u 18 časova u dvorištu Кulturnog centra biće prikazana animirana avantura „Ozi: Glas šume“, film koji kroz priču o maloj orangutanki i njenim prijateljima spaja humor, ekologiju, prijateljstvo i važne poruke o očuvanju prirode.
VOJISLAV BRAJOVIĆ – dobitnik nagrade „Ernest“ za 2026. godinu
Nagrada „Ernest“ za 2026. godinu, po odluci Direkcije Somborskog filmskog festivala, dodeljuje se glumcu VOJISLAVU BRAJOVIĆU.
Jedan od najznačajnijih glumaca domaće kinematografije, Vojislav Brajović, više od pola veka svojim radom obogaćuje pozorište, film i televiziju. Ostvario je više od šezdeset pozorišnih i preko stotinu filmskih i televizijskih uloga, sarađujući sa najznačajnijim rediteljima jugoslovenske i srpske kinematografije.
Njegov opus obeležavaju uloge koje spajaju tragično i komično, uz snažan pečat u ostvarenjima kao što su „Otpisani“, „Povratak otpisanih“, „Nacionalna klasa“, „Boj na Кosovu“, „Turneja“ i „Bure baruta“.
Pored umetničkog doprinosa, Brajović je ostavio trag i kroz angažman u kulturnim institucijama i javnom životu, posvećen unapređenju i očuvanju dostojanstva kulture i umetnosti.
Nagrada Vojislavu Brajoviću biće uručena u petak, 10. jula u 20.30 časova u Atrijumu Gradske kuće.
EsPresso u 11 (Bašta Des Art) / Prateći program
EsPresso u 11 je prateći kolažni program i nastavak formata koji je prvi put realizovan na drugom Somborskom filmskom festivalu 2019. godine. Zamišljen je kao neformalni kontakt program sa gostima festivala, kroz razgovore o aktuelnim filmskim temama i pitanjima vezanim za festivalski program i širi kontekst filmske umetnosti.
Nagrade festivala
I ove godine u centru pažnje biće festivalske nagrade koje nose ime Ernesta Bošnjaka, jednog od prvih filmskih autora i producenata na ovim prostorima. U okviru glavnog takmičarskog programa biće dodeljene nagrade „Boer“ za najbolji film, najbolju glumicu i najboljeg glumca festivala, kao i „Boer“ za najbolji film u selekciji mladih autora. Biće uručena i nagrada „Ernest“ za dosadašnji doprinos dobrim filmovima, odnosno priznanje za životno delo, o kojoj odlučuje Direkcija festivala.
Nagrada „Ernest“ nosi naziv po filmskom pioniru Ernestu Bošnjaku, somborskom kinematografi, osnivaču bioskopa u Somboru i jednom od začetnika jugoslovenske kinematografije, dok naziv nagrade „Boer“ upućuje na filmsko preduzeće „BOER film“, koje je Bošnjak osnovao i u koje je uložio svoju celokupnu imovinu.
Svečano zatvaranje festivala
Svečano zatvaranje festivala i dodela nagrada održaće se u nedelju, 12. jula u 20.30 časova u Atrijumu Gradske kuće, čime će biti zaokružen ovogodišnji program 8. Somborskog filmskog festivala.
Nakon ceremonije uručenja priznanja, u 21 čas uslediće koncert Кvarteta Mistik, koji će u istom prostoru obeležiti završnicu festivala.
Festival kao prostor susreta filma i grada
Somborski filmski festival i ove godine potvrđuje svoju poziciju jednog od važnih regionalnih filmskih događaja, mesta susreta autora, publike i različitih poetika savremenog filma. Od istorijskih drama, trilera i porodičnih priča, do dokumentarnih i autorskih ostvarenja mlađe generacije, program osmog izdanja oblikovan je kao pregled filmova koji kroz različite poetike osvetljavaju svetlost i senke stvarnosti.
U jedinstvenom ambijentu Atrijuma Gradske kuće, festival nastavlja da neguje autorski film, regionalni dijalog i nasleđe Ernesta Bošnjaka, pozivajući publiku da tokom četiri julske večeri Sombor ponovo doživi kao grad filma.
Više informacija o festivalu zainteresovani mogu pronaći na zvaničnim kanalima Кulturnog centra “Laza Кostić” Sombor.
